B Sınıfı Ehliyet Hangi Araçları Kullanır? 2026
Otomobilden Traktöre, Römorktan 125 cc’ye
B sınıfı ehliyet, Türkiye’de en çok alınan sürücü belgesidir; ama kapsamı çoğu kişinin sandığından hem geniş hem de sınırlıdır. Bu belge otomobil ve kamyonetin yanında moped, dört tekerlekli motosiklet ve lastik tekerlekli traktör kullanma yetkisi de verir. Minibüs, 3.500 kilogramı aşan kamyon ve ağır römork ise kapsam dışındadır. Bu rehber belgenin sınırlarını, 125 cc motosiklet şartlarını ve eski tip B belgelerinin durumunu Karayolları Trafik Yönetmeliği’nin madde numaralarıyla anlatıyor.
Diyarbakır Yenişehir’deyiz. 1998’den bu yana 28+ yıl, 623+ Google yorumu, %97 sınav başarı oranı.
B Sınıfı Ehliyetle Kullanılabilen Araçlar
Kapsam yönetmelikte iki maddede tanımlanır. Karayolları Trafik Yönetmeliği’nin 75. maddesi B sınıfını “otomobil ve kamyonet kullanacaklara” verilen belge olarak tanımlar; 85. maddesi ise B sınıfı sürücü belgesiyle M, B1 ve F sınıfı araçların da sürülebileceğini söyler. 86. madde de hafif römork çekme yetkisini ekler. Toplamda altı araç türü çıkar.
| Araç | Sınır | Dayanak |
|---|---|---|
| BOtomobil | En çok 9 koltuk | Md. 3 · 75/e |
| BKamyonet | ≤ 3.500 kg | Md. 3 · 75/e |
| MMotorlu bisiklet (moped) | ≤ 50 cm³ | Md. 85/f |
| B1Dört tekerlekli motosiklet | ≤ 15 kW | Md. 85/f |
| FLastik tekerlekli traktör | Tarım aracı | Md. 85/f |
| +Hafif römork | ≤ 750 kg | Md. 86 |
Otomobil, yönetmeliğin tanımıyla “sürücüsü dahil en fazla dokuz oturma yeri olan ve insan taşımak için imal edilmiş” motorlu taşıttır. Kamyonet ise “azami yüklü ağırlığı 3.500 kilogramı geçmeyen ve yük taşımak için imal edilmiş” motorlu taşıttır. Panelvan ve hafif ticari araçların B ehliyetle kullanılabilmesinin sebebi, ruhsatta bu iki cinsten biri olarak tescil edilmeleridir.
Moped (M sınıfı): azami hızı saatte 45 kilometreyi, içten yanmalı motorluysa silindir hacmi 50 cm³’ü, elektrikliyse sürekli gücü 4 kilovatı geçmeyen iki veya üç tekerlekli taşıtlardır. Yani “50 cc motoru B ehliyetle kullanabilir miyim?” sorusunun cevabı evettir; ek eğitim gerekmez.
B1 sınıfı: net motor gücü 15 kilovatı, net ağırlığı 400 kilogramı (yük taşıyanlarda 550 kilogramı) geçmeyen dört tekerlekli motosikletlerdir. F sınıfı ise lastik tekerlekli traktördür; paletli traktör yönetmelikte iş makinesi sayılır ve G sınıfı belge ister.
Bir Aracı B Ehliyetle Kullanıp Kullanamayacağını Nasıl Anlarsın?
“Doblo hangi ehliyetle kullanılır?”, “Transit B ehliyetle sürülür mü?” gibi sorular model adıyla sorulur; ama yönetmelik model tanımaz. Aynı modelin farklı versiyonları farklı koltuk sayısına ve farklı azami yüklü ağırlığa sahip olabilir. Karar, aracın ruhsatındaki bilgilere bakılarak verilir. Üç değeri kontrol etmen yeterli.
Aracın cinsi
Ruhsatta araç cinsi olarak otomobil veya kamyonet yazıyorsa B ehliyet yeterlidir. Minibüs, otobüs, kamyon veya çekici yazıyorsa değildir.
Azami yüklü ağırlık
Yük taşıyan araçlarda sınır 3.500 kilogramdır. Aracın boş ağırlığı değil, yüküyle birlikte izin verilen en yüksek ağırlığı esas alınır. 3.500 kg’ı bir kilogram bile aşan araç kamyon sayılır.
Oturma yeri sayısı
İnsan taşıyan araçlarda sınır sürücü dahil 9 koltuktur (8+1). Sürücü dahil 10 ile 17 koltuk arası araç minibüstür ve D1 sınıfı ehliyet ister. 16+1 minibüs bu gruptadır.
Kısacası: ticari bir aracı almadan veya kullanmadan önce ruhsatına bak. Cinsi otomobil ya da kamyonet, azami yüklü ağırlığı 3.500 kg’ın altında ve koltuk sayısı sürücü dahil dokuzu geçmiyorsa B sınıfı ehliyetin o araç için yeterlidir.
Römork ve Karavan: 750 Kilogram Sınırı
Römork çekme yetkisi, römorkun azami yüklü ağırlığına göre üç kademeye ayrılır. Yönetmelik azami yüklü ağırlığı 750 kilogramı geçmeyen römorka “hafif römork” der ve B sınıfı belge sahibine bu römorku takarak araç kullanma yetkisi verir. Üstü için ek belge gerekir.
| Römork | Gereken belge | Dayanak |
|---|---|---|
| ≤ 750 kgHafif römork, küçük karavan | B yeterli | Md. 86 |
| ≤ 3.500 kg750 kg’ı aşan römork | BE sınıfı | Md. 75/f |
| > 3.500 kgAğır römork | C1E sınıfı | Md. 75/ğ |
BE sınıfı sürücü belgesi alabilmek için önce B sınıfı belgeye sahip olmak ve 18 yaşını bitirmiş olmak gerekir. C1E sınıfında ise B sınıfı araca takılan 3.500 kg’ı aşan römorkla oluşan birleşik aracın toplam ağırlığı 12.000 kilogramı geçemez.
Karavan konusunda ayrım önemli: arkaya takılan çekme karavan bir römorktur ve yukarıdaki tablo ona uygulanır. Motorlu karavanda ise yine ruhsattaki cins ve azami yüklü ağırlığa bakılır.
B Sınıfı Ehliyetle 125 cc Motosiklet Kullanılır mı?
Doğrudan kullanılamaz; ama kısa bir eğitimle kullanılabilir hâle gelir. 85. maddenin sayımında B sınıfı belge A1 yetkisi vermez. 10 Şubat 2024 tarihli Resmî Gazete’de aynı maddeye eklenen fıkra ise şartları sağlayan B sınıfı sürücülere A1 sınıfı motosikletleri kullanma yolunu açtı.
- En az 2 yıllık geçerli B sınıfı sürücü belgesi.
- Sağlık yönetmeliğinde iki tekerlekli araçlar için aranan sağlık şartlarını taşımak.
- Başvurudan geriye doğru beş yıl içinde sürücü belgesinin geçici veya daimî olarak geri alınmamış olması.
- Sürücü kursunda 6 saatlik A1 direksiyon eğitimi ve uygulama sınavı. Teorik ders ve e-sınav yoktur (MTSK Yönetmeliği Md. 39/5).
Başarılı olanlara MEB tarafından A1 sınıfı sertifika düzenlenir ve bu sertifika sürücü belgesi sistem kayıtlarına kod olarak işlenir. Belgenin üzerine kod yazılmaz, belge değişmez; bu yüzden yeni bir belge harcı da ödenmez. İstenirse sertifika iki yıl içinde sürücü belgesine işletilebilir.
Yetkinin üç sınırı var: her türlü ticari faaliyette kullanılan motosikletler hariçtir (kurye, paket servis), yetki yalnız Türkiye sınırları içinde geçerlidir ve şartlardan biri kaybedilir ya da belge geri alınırsa yetki başka bir işleme gerek kalmadan iptal edilir.
A1 sınıfının teknik sınırları (125 cm³, 11 kW, güç/ağırlık oranı 0,1), belgeler ve adım adım süreç için A1 ehliyet alma rehberimize bak. Daha güçlü motosikletler için A2 veya A sınıfı motosiklet ehliyeti gerekir.
Kayıttan Belgeye: B Sınıfı İçin Beş Aşama
B sınıfı ehliyet için 18 yaşını bitirmiş olmak ve en az ilkokul mezunu olmak gerekir. Eğitim saatleri MEB Özel Motorlu Taşıt Sürücüleri Kursu Yönetmeliği’nin 7. maddesinde belirlenmiştir; uygun zamanlamayla süreç 2-3 ayda tamamlanır.
Kursa kayıt
18 yaşını doldurduktan sonra kimlik kartı, öğrenim belgesi, sürücü olur raporu, biyometrik fotoğraf ve adli sicil belgesiyle kayıt yapılır. Dönem kayıtları her ayın 1-10’u arasındadır.
Teorik eğitim
Trafik ve çevre 16, ilk yardım 8, araç tekniği 6, trafik adabı 4 saat. Bu süre bütün sertifika sınıflarında aynıdır.
Teorik sınav
Teorik eğitimin ardından e-sınava girilir. Kurs ücreti ödemeden yalnız sınav ücretiyle toplam dört hak vardır.
Direksiyon eğitimi
Akan trafikte en az 14 saat. Öncesinde alanda veya simülatörde en az 2 saat, akan trafikte ayrıca en az 2 saat gece uygulaması yapılır.
Direksiyon sınavı ve belge
Başarılı olana MEB sertifikası düzenlenir. Harçlar ödendikten sonra Nüfus Müdürlüğünden geçici belge alınır, asıl belge adrese postayla gelir. İlk iki yıl aday sürücülük dönemidir.
Adım adım takvim ve kendi tarihine göre hesaplama için ehliyet alma süreci rehberimize, güncel ücretler için fiyat sayfamıza bakabilirsin.
Eski Tip B Ehliyetle Minibüs Kullanılır mı?
Bu sorunun cevabı belgenin ne zaman alındığına bağlıdır ve internette en çok yanlış anlatılan konudur. 17 Nisan 2015 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan değişiklikle sürücü belgesi sınıfları yeniden düzenlendi (bazı hükümleri 1 Ocak 2016’da yürürlüğe girdi). Yönetmeliğin Geçici 10. maddesi, eski sistemde alınmış belgelerin yeni sistemdeki karşılığını tek tek sayar.
Değişiklikten önce alınan B
Yeni sınıf belgesiyle değiştirilirken M, B1, B, D1 ve F sınıfı karşılığı verilir. D1 minibüs sınıfı olduğu için eski tip B sahibi minibüs kullanmaya yetkilidir (Geçici Md. 10/c).
Yeni sistemde alınan B
Yetki M, B1, B ve F sınıflarıyla sınırlıdır (Md. 85/f). D1 yoktur; minibüs için ayrıca D1 sınıfı ehliyet alınması gerekir.
Hangisine sahip olduğunu anlamanın en kolay yolu belgendeki sınıf listesine bakmaktır: eski belgesini yenisiyle değiştirmiş olanlarda D1 sınıfı ayrıca yazılıdır.
Yeni sistemle B aldıysan ve minibüs kullanman gerekiyorsa minibüs ehliyeti (D1) için en az B sınıfı belgeye sahip olman ve 21 yaşını bitirmiş olman yeterlidir.
Kapsam Dışındaki Araçlar ve Gereken Sınıf
Aşağıdaki araçlar için ayrı bir sürücü belgesi sınıfı gerekir. C1, C, D1 ve D sınıflarının hepsinde ön şart aynıdır: en az B sınıfı sürücü belgesine sahip olmak. Farkı yaş ve eğitim süresi belirler.
Minibüs ehliyeti
Sürücü dahil 10-17 koltuklu araçlar (16+1 dahil). 21 yaş ve B sınıfı belge şartı.
Kamyon ehliyeti
3.500 kg’ı aşan kamyon ve çekiciler. 7.500 kg’a kadar olanlar C1, üstü C sınıfıdır; C için 21 yaş gerekir.
Tır ehliyeti
Kamyon veya çekiciye 750 kg’ı aşan römork ya da yarı römork takılan birleşik araçlar. C sınıfı belge şartı.
Otobüs ehliyeti
Minibüs ve otobüs. 24 yaş ve B sınıfı belge şartı.
Motosiklet ehliyeti
A1 sınırını aşan motosikletler için A2 (18 yaş) veya A sınıfı (20 yaş + 2 yıllık A2 ya da 24 yaş).
Hangi sınıfın sana uygun olduğunu seçerken kullanacağın aracın ruhsatına bakman yeterli. Yaş şartlarının tamamı için ehliyet yaş sınırı yazımızı okuyabilir, doğum tarihine göre hangi sınıfa ne zaman başvurabileceğini yaş hesaplayıcı ile görebilirsin.
Otomatik Vites Kısıtı ve Belgenin Geçerlilik Süresi
Belgenin kapsamını sınav sırasında seçtiğin vites türü ve belgenin geçerlilik süresi de etkiler. İkisi de kayıt aşamasında bilinmesi gereken konulardır.
Otomatik ile alınan belge
Direksiyon eğitimini ve sınavını otomatik şanzımanlı araçla tamamlayan sürücü yalnız otomatik vitesli araç kullanabilir. Manuel araçla alınan belgede böyle bir kısıt yoktur. Ayrıntılar otomatik vites ehliyet yazımızda.
Eğitim sırasında değiştirmek
İlk dört direksiyon sınavı hakkını manuel araçta kullanan kursiyer, kalan haklarından vazgeçerek otomatik şanzımanlı araçla eğitime geçebilir; tersi de mümkündür (MTSK Md. 15/6).
Geçerlilik süresi
M, A1, A2, A, B1, B, BE, F ve G sınıfı belgeler 10 yıl geçerlidir (Md. 87). Yenilemede sağlık şartları yeniden aranır. Süreç için ehliyet yenileme yazımıza bak.
Aracın için hangi ehliyet gerektiğini soralım
Ruhsat bilgisini veya aracın modelini yaz; B sınıfı ehliyetin yetip yetmediğini, yetmiyorsa hangi sınıfın gerektiğini aynı gün söyleyelim.
B Sınıfı Ehliyet Hakkında Merak Edilenler
B sınıfı ehliyet hangi araçları kullanır?
B sınıfı ehliyet sürücü dahil en fazla dokuz koltuklu otomobilleri ve azami yüklü ağırlığı 3.500 kilogramı geçmeyen kamyonetleri kapsar. Ayrıca M sınıfı moped, B1 sınıfı dört tekerlekli motosiklet ve F sınıfı lastik tekerlekli traktör kullanma yetkisi verir. 750 kilograma kadar hafif römork da çekilebilir.
B ehliyetle kamyonet kullanılır mı?
Evet. Azami yüklü ağırlığı 3.500 kilogramı geçmeyen kamyonet, panelvan ve hafif ticari araçlar B ehliyetle kullanılır. 3.500 kilogramı aşan araçlar kamyon sayılır ve C1 veya C sınıfı ehliyet gerektirir.
Doblo, Transit gibi ticari araçlar hangi ehliyetle kullanılır?
Model adı değil ruhsat bilgisi belirleyicidir. Ruhsatta cinsi otomobil veya kamyonet, azami yüklü ağırlığı 3.500 kilogramın altında ve koltuk sayısı sürücü dahil dokuzu geçmiyorsa B sınıfı ehliyet yeterlidir. Aynı modelin minibüs veya ağır yük versiyonları farklı sınıf ister.
B ehliyetle 16+1 minibüs kullanılır mı?
Yeni sistemde alınan B belgesiyle kullanılamaz; minibüs için D1 sınıfı ehliyet gerekir. Sürücü belgesi sınıflarının 2015’te yeniden düzenlenmesinden önce alınan eski tip B belgeleri ise yönetmeliğin Geçici 10. maddesine göre D1 karşılığıyla değiştirilir, bu belgelerin sahipleri minibüs kullanabilir.
B ehliyetle 125 cc motosiklet kullanılır mı?
Doğrudan kullanılamaz. En az iki yıllık B belgesi olan, iki tekerlekli araçlar için aranan sağlık şartlarını taşıyan ve son beş yılda belgesi geri alınmamış sürücüler, 6 saatlik A1 direksiyon eğitimi alıp uygulama sınavını geçerse 125 cc motosiklet kullanabilir. Ticari kullanım hariçtir ve yetki yalnız yurt içinde geçerlidir.
B ehliyetle 50 cc motor kullanılır mı?
Evet. Silindir hacmi 50 santimetreküpü ve azami hızı saatte 45 kilometreyi geçmeyen motorlu bisikletler (moped) M sınıfındadır. B sınıfı sürücü belgesi M sınıfı araçları kullanma yetkisi verir, ek eğitim gerekmez.
B ehliyetle traktör kullanılır mı?
Lastik tekerlekli traktör kullanılabilir; B sınıfı belge F sınıfı yetkisini de kapsar. Paletli traktör ise yönetmelikte iş makinesi sayılır ve G sınıfı sürücü belgesi gerektirir.
B ehliyetle römork veya karavan çekilir mi?
Azami yüklü ağırlığı 750 kilogramı geçmeyen hafif römork ve çekme karavan B sınıfı ehliyetle çekilebilir. 750 ile 3.500 kilogram arasındaki römorklar için BE, 3.500 kilogramı aşanlar için C1E sınıfı ehliyet gerekir.
B ehliyetle kaç kişilik araç kullanılır?
Sürücü dahil en fazla dokuz oturma yeri olan araçlar, yani 8+1 koltuklu araçlar B ehliyetle kullanılır. Sürücü dahil 10 ile 17 koltuk arası araçlar minibüstür ve D1 sınıfı ehliyet ister.
B sınıfı ehliyet kaç yaşında alınır?
B sınıfı sürücü belgesi için 18 yaşını bitirmiş olmak gerekir. Kursumuzda B sınıfı kaydı 18 yaş doldurulduktan sonra yapılır; kayıt için en az ilkokul mezunu olmak, sürücü olur raporu ve adli sicil belgesi de istenir.
Otomatik vitesle alınan B ehliyetle manuel araç kullanılır mı?
Hayır. Direksiyon eğitimini ve sınavını otomatik şanzımanlı araçla tamamlayan sürücü yalnız otomatik vitesli araç kullanabilir. Manuel araçla alınan belgeyle ise hem manuel hem otomatik araç kullanılır.
B sınıfı ehliyet kaç yıl geçerlidir?
B sınıfı sürücü belgesi 10 yıl geçerlidir. Süre dolduğunda belge yenilenir; yenilemede sağlık şartları yeniden aranır. C1, C, D1 ve D gibi mesleki sınıflarda bu süre 5 yıldır.
B Sınıfı Ehliyet İçin Diyarbakır’da Yanındayız
18 yaşını doldurduysan B sınıfı ehliyet kursuna, iki yıllık B ehliyetin varsa 6 saatlik A1 geçiş eğitimine kaydolabilirsin. Hangi sınıfın sana uyduğunu telefonda netleştirelim. Yenişehir’deyiz, 1998’den bu yana buradayız, taksitli ödeme imkânı var.
Kurt İsmail Paşa 7. Sokak, Turhanoğlu Apartmanı No:2, Yenişehir / Diyarbakır · Pazartesi–Pazar 08.00–22.00